Scope 1, 2 und 3 (GHG Protocol)

Wie een CO₂-balans opstelt, deelt emissies in drie gebieden in: Scope 1, Scope 2 en Scope 3. De indeling komt uit het Greenhouse Gas Protocol en is wereldwijd de standaard. Hier leest u wat in welke scope thuishoort en waar IT-hardware opduikt.

Wat is het GHG Protocol?

Het Greenhouse Gas Protocol is een regelsysteem voor het boekhoudkundig verantwoorden van broeikasgassen. Het is ontwikkeld door het World Resources Institute (WRI) en de World Business Council for Sustainable Development (WBCSD). De bedrijfsstandaard verscheen in 2001 en werd in 2004 herzien. In 2011 kwam er een eigen standaard voor Scope 3 bij, in 2015 een handleiding voor Scope 2. Veel rapportageverplichtingen en ratings bouwen hierop voort, ook de Europese standaarden voor duurzaamheidsrapportage.

De drie scopes in één oogopslag

Scope	Inhoud	Voorbeelden met IT-relatie
Scope 1	Directe emissies uit bronnen die het bedrijf bezit of beheert	Noodstroomaggregaat in het datacenter, koudemiddelverliezen van de airconditioning, eigen wagenpark
Scope 2	Indirecte emissies uit ingekochte stroom, warmte of koeling	Stroom voor werkplekken, servers en koeling
Scope 3	Alle overige indirecte emissies in de voor- en nageschakelde waardeketen	Productie van gekochte apparaten, transport, afvoer, clouddiensten, zakenreizen

Scope 3 is onderverdeeld in 15 categorieën. Voor IT-hardware zijn vooral ingekochte goederen en diensten, kapitaalgoederen, transport en de afvoer van bedrijfsafval relevant. Omdat bij notebooks en smartphones een groot deel van de emissies al bij de productie ontstaat, is deze grijze energie vaak de grootste post in de CO₂-voetafdruk van IT.

Betekenis voor de rapportage

Stand: 10/2026. De Europese duurzaamheidsrichtlijn CSRD en de bijbehorende standaarden (ESRS) vereisen van rapportageplichtige bedrijven gegevens over Scope 1, 2 en 3. Met het EU-Omnibuspakket is de kring van verplichte bedrijven aanzienlijk verkleind: rechtstreeks vallen er nu in de kern bedrijven onder met meer dan 1.000 werknemers en meer dan 450 miljoen euro omzet. De lidstaten hebben tot maart 2027 de tijd om dit om te zetten. Ook niet-rapportageplichtige bedrijven worden echter vaak door klanten, banken of moederondernemingen naar hun emissies gevraagd – als onderdeel van hun Scope 3.

Waarom IT-hardware zo zwaar weegt in de Scope 3-balans en hoe u daarvoor gegevens verzamelt, legt onze gids uit: Scope 3-emissies en IT-hardware.

Relatie met Second IT

Wie apparaten langer gebruikt of opgeknapte hardware doorgeeft, vermijdt emissies uit de productie van nieuwe apparaten. Second IT zet hergebruik vóór recycling en levert recycling- en afvoerbewijzen en een jaarlijkse, individuele milieubalans voor uw CSR- en ESG-rapportage. Gegevensverwijdering draait op zonnestroom uit eigen productie, de verzending via DHL GoGreen. Meer over duurzame IT-afvoer.

Veelgestelde vragen over Scope 1, 2 en 3

In welke scope hoort de stroom voor servers thuis?

Ingekochte stroom voor eigen servers en werkplekken valt onder Scope 2. Wordt de server door een dienstverlener beheerd, bijvoorbeeld in de cloud, dan tellen de emissies bij de klant mee onder Scope 3.

Valt de productie van notebooks onder Scope 3?

Ja. De emissies uit de productie van gekochte apparaten ontstaan bij de fabrikant en tellen voor de koper mee onder Scope 3, bijvoorbeeld in de categorieën ingekochte goederen of kapitaalgoederen.

Moet elk bedrijf Scope 3 rapporteren?

Nee. Dat is alleen verplicht voor bedrijven die onder de CSRD vallen of daartoe contractueel verplicht zijn. Veel kleinere bedrijven leveren echter wel gegevens aan klanten die zelf moeten rapporteren (stand: 10/2026).

Hoeveel categorieën heeft Scope 3 en welke betreffen IT-hardware?

Scope 3 is onderverdeeld in 15 categorieën. Voor IT-hardware zijn vooral ingekochte goederen en diensten, kapitaalgoederen, transport en de afvoer van bedrijfsafval relevant. Bij notebooks en smartphones ontstaat een groot deel al bij de productie.

Waar verschijnt de afvoer van oude IT in de CO₂-balans?

Afvoer valt onder Scope 3, dus onder de overige indirecte emissies van de waardeketen. Relevant is de categorie afvoer van bedrijfsafval. Ook transport en de productie van gekochte apparaten horen in dit gebied.