CO₂-Fußabdruck von IT-Hardware

Bij IT denken veel mensen aan stroomverbruik. Voor het klimaat is bij notebooks, smartphones en monitoren echter vaak iets anders doorslaggevend: hun productie. Wie de CO₂-voetafdruk van zijn IT-hardware wil begrijpen, moet daarom de hele levensloop van een apparaat bekijken, van grondstofwinning tot uit gebruik nemen.

Waaruit de CO₂-voetafdruk bestaat

Vakmensen spreken van de Product Carbon Footprint (PCF). Gemeten wordt in CO₂-equivalenten (CO₂e), waarin ook andere broeikasgassen zijn opgenomen, omgerekend naar hun klimaateffect ten opzichte van CO₂. Methodische grondslagen zijn onder meer de norm ISO 14067 en de productstandaard van het Greenhouse Gas Protocol. Beide zijn gebaseerd op de Milieubalans .

Levensfase	Wat erbij hoort
Grondstoffen en productie	Mijnbouw, chipproductie, displays, printplaten, accu’s, assemblage
Transport	Wegen van de fabriek tot het bedrijf
Gebruik	Stroomverbruik tijdens de gebruiksperiode
Einde van de levensduur	Opwerking, recycling of afvoer

De emissies uit de productie zitten al in het apparaat wanneer het wordt geleverd. Dit aandeel wordt vaak ook omschreven als grijze energie . Veel fabrikanten publiceren voor hun modellen productmilieurapporten met een PCF-waarde en de verdeling over de levensfasen.

Waarom de gebruiksduur zo veel uitmaakt

Een studie van het Öko-Institut en het Fraunhofer IZM in opdracht van het Duitse Umweltbundesamt heeft dit voor notebooks onderzocht. Bij een verondersteld gebruik van vijf jaar kwam bijna 56% van de broeikasgasemissies voor rekening van de productie. Een nieuwe notebook die 10% minder stroom verbruikt, zou volgens deze studie 33 tot 89 jaar moeten worden gebruikt voordat de emissies van zijn productie door het lagere verbruik zijn goedgemaakt (UBA-Texte 44/2012).

Daaruit volgt: de meest effectieve hefboom ligt niet in vervanging door zuinigere apparaten, maar in een zo lang mogelijk gebruik, in het eigen bedrijf of daarna bij een andere gebruiker. Een opgeknapt apparaat dat als refurbishedartikel blijft doorlopen, vervangt in het beste geval de productie van een nieuw apparaat.

Boekhouding in het bedrijf

In de klimaatbalans van een bedrijf horen aangeschafte IT-apparaten bij de indirecte emissies van de toeleveringsketen stroomopwaarts, dus bij Scope 3. De systematiek van de drie scopes legt het item uit scope 1, 2 en 3. Hoe u IT-hardware in de Scope 3-balans opneemt, laat onze gids zien Scope 3-emissies van IT-hardware. Een eerlijke blik op uw eigen IT biedt het artikel Hoe groen is uw IT eigenlijk?

Voor de ESG-rapportage hebt u betrouwbare gegevens nodig: welke apparaten hoe lang zijn gebruikt en wat er uiteindelijk mee is gebeurd. Bewijzen van hergebruik en recycling horen daarbij.

CO₂-voetafdruk en Second IT

Second IT verlengt het gebruik van IT-hardware: na het gecertificeerd wissen van gegevens worden apparaten getest, gerepareerd, opgeknapt en opnieuw op de markt gebracht. Wat niet meer bruikbaar is, wordt vakkundig gerecycled. Klanten ontvangen recycling- en afvoerbewijzen voor hun CSR- en ESG-rapportage en op verzoek een jaarlijkse, individuele milieubalans. Het wissen van gegevens draait op groene stroom, onder meer uit circa 100 kWp eigen zonnevermogen. Meer over Afvoer met bewijzen voor ESG-rapportage.

Veelgestelde vragen over de CO₂-voetafdruk van IT-hardware

Hoe groot is de CO₂-voetafdruk van een laptop of smartphone?

Dat hangt sterk af van model, uitrusting en rekenmethode. Betrouwbare waarden vindt u in de productmilieurapporten van de fabrikanten. Daarin staat meestal ook het aandeel van de productie, dat bij notebooks en smartphones doorgaans het grootste deel uitmaakt.

Bespaart een nieuw, zuiniger apparaat CO₂?

Meestal pas na zeer lange tijd. Omdat de productie het grootste deel van de emissies veroorzaakt, maken lagere stroomkosten dat zelden goed binnen een gebruikelijke gebruiksduur.

Telt een gebruikt apparaat minder mee in de klimaatbalans?

Dat hangt af van de gekozen boekhoudmethode. Vanuit milieuoogpunt geldt: wordt een bestaand apparaat verder gebruikt, dan hoeft voor dat gebruik geen nieuw te worden gemaakt. Stem de methode af met de verantwoordelijken voor uw klimaatbalans.

Wat betekent CO₂e bij de IT-voetafdruk?

CO₂e staat voor CO₂-equivalenten. Naast CO₂ zijn daarin ook andere broeikasgassen opgenomen, omgerekend naar hun klimaateffect ten opzichte van CO₂. Zo kan de voetafdruk van een apparaat als één enkel getal worden uitgedrukt.

In welke scope telt aangeschafte IT-hardware mee in de klimaatbalans?

In Scope 3. Aangeschafte IT-apparaten horen bij de indirecte emissies van de toeleveringsketen stroomopwaarts. Bij notebooks en smartphones veroorzaakt meestal de productie het grootste aandeel, niet het stroomverbruik tijdens het gebruik.