Restbuchwert

Bij het uitfaseren van IT-hardware stelt de boekhouding meestal eerst één vraag: welke waarde staat er nog in de boeken? Dit getal is de boekwaarde. Ze bepaalt of een verkoop winst of verlies oplevert en wat er bij verschrotting als last wordt geboekt.

Zo wordt de boekwaarde berekend

De formule is eenvoudig: aanschaf- of vervaardigingskosten min alle tot nu toe doorgevoerde afschrijvingen. Hoe snel de waarde daalt, hangt af van het afschrijvingstraject, dus van de AfA, een directe aftrek als laagwaardig bedrijfsmiddel (GWG) of de gebruiksduur van een jaar voor Digitale bedrijfsmiddelen.

Een vereenvoudigd rekenvoorbeeld met afgeronde getallen: een bedrijfsmiddel met aanschafkosten van € 6.000 wordt lineair over vijf jaar afgeschreven, dus met € 1.200 per jaar. Na drie volle jaren bedraagt de boekwaarde € 6.000 min € 3.600 = € 2.400.

De actuele boekwaarde van elk apparaat vindt u in het Vaste-activaregister. Om de koppeling bij het uitfaseren te laten slagen, moeten daar inventarisnummer en serienummer staan. Ontbreekt dit verband, dan is later nauwelijks aan te tonen welk apparaat is verkocht, verschroot of gestolen.

Boekwaarde, marktwaarde, restwaarde: de verschillen

Grootheid	Wat ze zegt	Wie het bepaalt
Restboekwaarde	Waarde volgens de boekhouding na afschrijvingen	Boekhouding, afschrijvingsregels
Marktwaarde	Prijs die een koper vandaag zou betalen	Vraag en aanbod, staat, uitrusting
Restwaarde	Verwachte waarde aan het einde van het gebruik, bijvoorbeeld voor planning of leasing	Prognose bij aanschaf of contractsluiting
Herinneringswaarde	Symbolische waarde (vaak € 1) voor volledig afgeschreven, nog in gebruik zijnde bedrijfsmiddelen	Boekhoudkundige praktijk

Boekwaarde en marktwaarde liggen vaak ver uiteen. Een laptop die fiscaal al na een jaar is afgeschreven, kan na drie jaar nog een marktwaarde hebben.

Wat er gebeurt bij het uitfaseren

• Verkoop: Opbrengst min boekwaarde levert een winst of verlies op uit de afstoting van het bedrijfsmiddel.
• Slopen: De boekwaarde wordt volledig als last afgeboekt. Een Afstoting van activa moet worden gedocumenteerd.
• Schenking of verkoop aan medewerkers: Hier kunnen extra fiscale gevolgen ontstaan, bijvoorbeeld bij een onttrekking of een voordeel in natura.

Welke bewijsstukken de afboeking onderbouwen, legt de gids uit Sloopprotocol en afboeking van activa. Over de afschrijving van laptops leest u Gebruiksduur van laptops.

Boekwaarde bij Second IT

Second IT waardeert uitgefaseerde hardware met een databasegestuurde prijsbepaling die rekening houdt met staat en marktvraag. Voor de afboeking ontvangt u bewijzen per serienummer, bijvoorbeeld wiscertificaten en afvoerbewijzen. Meer over voorraadanalyse en marktwaardering. Dit item vervangt geen belastingadvies.

Veelgestelde vragen over de boekwaarde

Is de resterende boekwaarde hetzelfde als de boekwaarde?

In het spraakgebruik meestal wel. "Boekwaarde" is de algemene term voor de waarde in de balans. "Resterende boekwaarde" benadrukt dat afschrijvingen al in mindering zijn gebracht.

Kan de verkoopopbrengst hoger zijn dan de boekwaarde?

Ja, dat komt bij IT-hardware vaak voor, vooral na snelle afschrijving. Het verschil is een opbrengst uit de afstoting van het bedrijfsmiddel en wordt belast.

Wat gebeurt er met de boekwaarde van een gestolen apparaat?

Ze wordt als buitengewone last afgeboekt. Een verzekeringsuitkering moet als opbrengst worden verantwoord. Controleer bij gegevensdragers bovendien of er sprake is van een datalek.

Waar vind ik de boekwaarde van mijn apparaten?

In het register van vaste activa. Om de koppeling bij het uitfaseren te laten slagen, moeten daar inventarisnummer en serienummer staan. Ontbreekt dit verband, dan is later nauwelijks aan te tonen welk apparaat is verkocht, verschroot of gestolen.

Wat gebeurt er met de boekwaarde bij verschrotting?

Ze wordt volledig als last afgeboekt en de afstoting van het bedrijfsmiddel moet worden gedocumenteerd. Bij verkoop levert opbrengst min boekwaarde daarentegen een winst of verlies op. Individuele gevallen legt u voor aan uw belastingadviseur.